ΚΑΛΩΣ ΗΛΘΕΣ ΑΝΟΙΞΗ!..

ΚΑΛΩΣ ΗΛΘΕΣ ΑΝΟΙΞΗ!..

Γράφει ο Δημήτρης Αποστόλου - « Ελύμνιος »

« Σημασία δεν έχει, τι έχει διαβάσει κανείς...αλλά τι έχει ξαναδιαβάσει!.. »

Λουίς Μπόρχες

-.-

Η ρήση αυτή του διάσημου Αργεντινού συγγραφέα επιδέχεται διπλή ερμηνεία, που σημαίνει... πως, ή το ανάγνωσμα δεν το καλοκατάλαβες κι΄επανέρχεσαι να το αφομοιώσεις σωστά...ή πάλι σου τράβηξε το ενδιαφέρον και σε συγκίνησε ( είτε σε χαροποίησε ) τόσο συναισθηματικά... ώστε επαναλαμβάνοντας την ανάγνωση θέλεις να το « χορτάσεις! »... Κι΄αλήθεια!.. στην περίπτωση τούτη - την δεύτερη - πόσες και πόσες φορές οι φιλομαθείς βιβλιόφιλοι δεν επανήλθαμε και ξαναδιαβάσαμε κλασικά - για παράδειγμα - αριστουργήματα του Ουγκώ, του Παπαδιαμάντη , του Βερν και του Ντίκενς, του Βιζυηνού και του Καζαντζάκη, του Κορνάρου, του Τουέϊν, του Ντάγκλας...αρχαίους μεταφρασμένους, όπως τον Όμηρο σε Ιλιάδα κι΄Οδύσσεια - μα και τον « Όμηρο του υπόκοσμου » Νίκο Τσιφόρο!.. Στα προχθεσινά του κινηματόγραφου χρόνια, πολλά από τούτα τα απολαύσαμε σε ενδιαφέρουσες Χολιγουντιανές υπερ-παραγωγές - σήμερα σε τηλεοπτικές κι΄ιντερνετικές - κι΄όσο για μένα...όλα τούτα δεν με γεμίζουν τόσο...όσο το πισωγύρισμα στα ρομαντικά « Κλασικά Εικονογραφημένα » του ΄50 κι΄εδώθε - εικονίδια που παραμείναν πηγές πλήθους συναισθηματισμών,…και στερεότυπα του μνημονικού μου!..

« Καλώς ήλθες Άνοιξη! »...

Έτσι θα τα τιτλοφορούσα σήμερα...μετονομάζοντας παλιότερα κειμενογραφήματα που ΄χα δημοσιεύσει εφημεριδικά και περιοδικά ( ή πάλι που ΄χα αποδόσει μ΄ενάργεια σε πολιτιστικές - φιλολογικές εκδηλώσεις )...και που τα πιο πρόσφατα χρόνια - καθώς τρομάρα μου! - με μάθανε να « σκαλίζω » μιμητικά σαν μαϊμού, ή σαν όπως ο πρόγονος « Χόμο-Ερέκτους » το πληκτρολόγιο...βάλθηκα ν΄αποκτήσω δικιά μου του face-book ιστοσελίδα - ως « elymnios » λατινικός κι΄ηλεκτρονικός αυτή την φορά!..( « Ο αυτός ανήρ, άλλο σχήμα » θα λέγανε οι αρχαίοι - « Παλιός γάϊδαρος, καινούριο σαμάρι! » θα λεγε αν ζούσε η συγχωρεμένη η μάνα μου, σήμερα! )...

« Αναβάπτιση! »...

...που σημαίνει ανακαίνιση κι΄ανανέωση - έτσι όπως το ΄χουν συνήθειο και νόμο τους, στην πλανητική συμμετρία ο ήλιος κι΄η γης - έτσι να κυκλογυρίζουν κι΄οι εποχές...έτσι να καταφθάνει ελπιδοφόρα και πάλι η Άνοιξη - η « ωραιότερη Εποχή! » - με τα πολλά τσίου-τσίου της... τ΄ανοιχτά στοματάκια για τάϊσμα...τα ζουμπούλια στις γλάστρες και του κήπου τ΄αγιόκλημα... μ΄εκείνο το λυρικό « της Άνοιξης το θείο κοντύλι...» στον Δοξαστικό « Εσπερινό » του αισθαντικού Γιώργου Δροσίνη...

«...θυμίαμα που καίει η πίστις / και μια χελιδονοφωλιά / ψηλά στο νάρθηκα χτισμένη / ψάλλει το Δόξα εν Υψίστοις! »...

Σε τούτο το ελπιδοφόρο κι΄αίσιο κλίμα που προοιωνίζει κάθε φορά η φιλειρηνική αυτή εποχή και η αναγεννώμενη φύση...αναβαπτίζω σήμερα αρκετά διασκευασμένα ( διαβασμένα, είτε κι΄αδιάβαστα ) παλιότερά μου πονήματα, σ΄ένα συμπίλημα με ρομαντικό και νοσταλγικό λυρισμό, που αγκαλιάζει τις ευαισθησίες και τις ψυχικές αρετές όλων εμάς των έμβιων όντων...φυτών, ζώων κι΄ απανταχού συνανθρώπων!.. Γιατί « ό,τι ζει είναι ιερό » έλεγε ο Φίλιππος Σέραρντ...και γιατί, σημασία κι΄αξία ( ως προανέφερα ) είπε ο Μπόρχε...« δεν έχει αυτό που έχεις διαβάσει...αλλά αυτό που καλείσαι ακόμα...να ξαναδιαβάσεις! »...

Μεθεόρτια...

Γιορταστικά κι΄εύθυμα - με τον ξέχωρο τρόπο τους - περάσανε κι΄αυτή τη φορά ( όπως και κάθε φορά ) στον ανακυκλούμενο ενιαυτό, τα παγκόσμια « Κρόνια », τα μετά « Διονύσια », τα μετέπειτα Ρωμαϊκά « Σατουρνάλια »...οι σημερινές των Ελλήνων Αποκριές!.. Κι΄ήτανε όντως μια ανάπαυλα ευθυμίας και διασκέδασης...εν όψει πέντε εβδομάδων νηστευτικών - πριν τη σωματική Ανάσταση του Χριστού...πριν του « γλυκύτατου Έαρος » - και της φύσης ανάσταση!.. Κώστα Καριωτάκη, ρομαντικέ...σ΄ακούμε!..

« Μέρα τ΄Απρίλη, πράσινο λάμπος / γελούσε ο κάμπος και τριφύλλι / ως την εφίλει το πρωινός θάμπος / η φύση σάμπως, γλυκά να ομίλει! »...

.

« Φως, περισσότερο φως! »...

.

Και τούτα τα ύστατα λόγια ήταν ( λένε ) του Γιόχαν Γκαίτε, σηματοδοτώντας την επιδίωξη του φωτός της γνώσης και της αλήθειας...αυτής της πέραν της ανθρωπινής νοηματικότητας...Γιατί - αν μη τι άλλο - τέτοιες αλήθειες συμβολίζουν οι εαρινές αναβλαστήσεις της φύσης...τέτοιες αλήθειες απορρέουν συμβολικά μέσα απ΄τη μυθική αρχαιότητα, με τις αναστάσεις του Άδωνη, του Ορφέα, του Άτη και του Υάκινθου... αλήθειες που αναβλύζουν από το πνεύμα του ίδιου θεού - του θαλλοφόρου Διόνυσου!.. Μετά την ανάσταση και το ισοζύγιασμα του φωτός απ΄το αέναο πισωγύρισμα του Υπερβορείου Ηλίου - Απόλλωνα στους Δελφούς... μετά την τετράμηνη διαμονή κι΄επανάκαμψη με μνημόσυνους σπόρους ροιάς της Φερσέφασσας Περσεφόνης στα κάτω παλάτια του Άδη!.. ( και παραλληλίστε των αρχαίων τις χόες και τους σπόρους σιταριού και ροδιάς στους μνημόσυνους δίσκους του σήμερα!..). Η νοηματική διάσταση τούτων των αλληγοριών, άλλο δεν είναι...παρά το αέναο και ανακυκλούμενο γεγονός του σκότους και του φωτός...το φαινόμενο το ανακυκλούμενο του θανάτου και της ζωής στις Συμπαντικές εναλλαγές υλικών κι΄ενεργειακών ( λέγε πνευματικών ), στον Κοσμικό ίλιγγο και χορό πάσης της ύλης, αλλά και πάντων των έμψυχων όντων!.. Κλασικέ Ευριπίδη, σ΄ακούμε...

.

« Τις οίδεν ει ζην τουθ΄ο κέκληται θανείν, το δε ζην θνήσκειν εστί;..». ( Ποιός ξέρει εάν είναι ζωή αυτό που ονομάζεται θάνατος, η δε ζωή είναι ο θάνατος; )...

Ήρθε η Άνοιξη!..

Μα, νά!.. Στους κάμπους τους χειμωνιάτικους και στα βουνά τα ακόμη « χιονόδοξα » κατέφθασε - κι΄όλας ο Μάρτης – με τ΄ασπροκόκκινο βραχιολάκι ( την « Κρόκη » των παλιών Μυστηρίων ), ο Υπερίωνας Ήλιος πετά μία-μία τις κάπες του... κάτω απ΄τη γης ακούγονται χθόνιοι ψίθυροι, μυστικές φωνούλες ανασαίνουν ερωτικά.. επαναστατούν και σκιρτούν μικροί βολβοί, λιλιπούτειοι... σαλεύουν υπόγειες ρίζες...ρίχνουνε « σύρμα » η μία στην άλλη μαυλιστικό!.. « Ήρθε η Άνοιξη!..Ήρθε η Άνοιξη!..» ...νταν!..νταν!.. νταν!..νταν!... χτυπάνε τις καμπανίτσες ζουμπούλια κι΄υάκινθοι... μοσχοβολάνε μεθυστικά μεσ΄το μωβ οι γαζίες κι΄οι πασχαλιές... κι΄ύστερα οργανώνονται με λεπτές ασημοκλωστές σε γιρλάντες χρωματιστές να λικνίσουν κυματιστά τον αναστάσιμο τάφο της άνοιξης - τον Επιτάφιο!... Φωνίτσες μελωδικές στο λάμπος του ήλιου ακούγονται στο ωδείο των λουλουδιών...άγιο μύρο πηγάζει απ΄ τους λεμονανθούς...με πιρουέτες σπαθάτες πάνω στο θάλπος της μέρας τιτιβίζουν οι χελιδόνες... με πηδηματάκια - σουσούμια γουστόζικα - πάνω στις στέγες σουλατσάρουν οι κάργιες... κι΄ακατάσχετα, όλη τη μέρα φωνασκεί κάτω απ΄τα κεραμίδια ο μπερμπάτης σπουργίτης, ο φλύαρος!.. Ναί, τώρα ζωγραφικές πινελιές απ΄την παλέτα της απέθαντης φύσης καλλιτεχνούν φυλλαράκια, ιχνογραφούν μπουμπουκάκια, ιστορούν λουλουδάκια και πεταλάκια πολύχρωμα, ( ντροπαλές θαρρείς εμφανίζονται κι΄οι πρώτες κατακόκκινες παπαρούνες )!.. Πρώιμη Άνοιξη!.. κι΄όλα κινάν να στολίσουν το ακόμα ( απ΄το χειμώνα ) σκουρόχρωμο φόρεμα της Μάνας τους Γης, με καλειδοσκόπια χρώματα - πρώτα σε καταπράσινο φόντο - κι΄ύστερα χρυσοκίτρινο στη ζεστασιά του καλοκαιριού!.. Δημήτρη Βερναρδάκη - γλωσσοπλάστη εσύ - λυρικό δώσε μας τον αρχαίο Μελέαγρο...

« Μες΄στην πλατιά τη θάλασσα, ναυτόπουλα αρμενίζουν / κι΄ο Ζέφυρος αργοφυσά και τα πανιά φουσκώνει / χλωρό στη γης απλώνεται τη σταχτερή χορτάρι / τα δέντρα ξανανθίζουνε κι΄η φύση ανερραγώνει! »...

Μάνα μας Γης!..

Κι΄έχουν να πούνε...πως σαν μεστώσουν τα στάχια - πολύχρυσα δώρα της Γης - κι΄όταν σαν όπλα θανάτου πέφτουν απάνω τους τα δρεπάνια των θεριστών...τ΄ακούς να κράζουν στη Μάνα τους Γη πανικόβλητα...

« Μάνα!..μας τρώνε οι άνθρωποι!,,». Κι΄εκείνη με στωική ηρεμία τους απαντάει... « Έννοια σας καλά μου...κι΄εγώ τρώω τους ανθρώπους!..». Χρήστο Ζαλοκώστα, ευχαριστούμε για την παρέμβαση...

Κύριε των Δυνάμεων!...

« Κύριε των Δυνάμεων, μεθ΄ημών γενού!..», στέλναμε πρωϊνή προσευχή στον αγέρα, μικροί μαθητές απ΄το προαύλιο του Σχολείου μας, πριν μπούμε στις τάξεις... Κι΄ο δυνατός λιβοζέφυρος ( το ίδιο μπουνεντογάρμπης ) έστελνε τις φωνούλες μας ως πάνω ψηλά - στις « Ελύμνιες Πέτρες » των Καναλιώτικων Βράχων του Σοφοκλή - για να πισωγυρίσουν αντίλαλα ( σαν την κομματιασμένη αρχαία Ηχώ που έψαχνε τον πανέμορφο Νάρκισσο ) κάτω στις κόκκινες κεραμοσκεπές της λιλιπούτειας πολιτείας, που ακινητούσε στο χωροχρόνο της και ανέμενε!..

Χαίρε νύμφη - ανύμφευτε!..

Μέσα στη γλύκα του Έαρος - Παρασκευή - ξεκινάνε κι΄οι πρώτοι « Χαιρετισμοί »!.. Θρησκευτικοί, υμνογραφικοί, δοξαστικοί, λογοτεχνικοί και... « Ελύτειοι »!..

« Χαίρε με τα χρυσά μαλλιά, η χρυσίζοντας τον άνεμο!..

Χαίρε με την ωραία λαλιά η δαμάζοντας τον δαίμονα!..

Χαίρε που καταρτίζεις τα Μηναία των κήπων!..

Χαίρε που αρμόζεις τη ζώνη του Οφιούχου!..

Χαίρε η ακριβοσπάθιστη και σεμνή!..

Χαίρε η προφητικιά και δαιδαλική!..»

.

Παρακλάδι της λογοτεχνίας η ποίηση... Κι΄η ποίηση είναι βίωμα της καρδιάς που μεταμορφώνει την ουσία σε λέξεις...Κι΄οι λέξεις για τον Έλληνα ακλόνητα στερεότυπα...ότι Παναγιά και λατρεία...κι΄ελευθερία και πίστη... πατρώα Γη και Ελλάδα...όχι - δεν τα χωρίζει - τα ΄χει σοφιλιασμένα όλα μαζί... μέσα στο βίωμα της καρδιάς τα ΄χει γερά ενωμένα - τα έχει ΕΝΑ!..

Εαρινή Συμφωνία!..

« Ω! γλυκύ μου Έαρ!..» ψάλλει ο υμνογράφος, βαστώντας ψηλά το λουλουδιαστό κουβούκλι της Άνοιξης...«... γλυκύτατόν μου Τέκνον, που έδυ σου το κάλλος...» κι΄ο σπαραγμός του εγκωμιαστή κάπου θα καταλήξει σε ψόγο κι΄επίκριση...κάπου σε ιερή αγανάκτηση!.

« Ους έθρεψε το μάννα εκίνησαν την πτέρναν κατά του ευεργέτου...».

« Ους έθρεψε το μάννα φέρουσι τω Σωτήρι, χολήν άμα και όξος »!

Κι΄ύστερα... την επόμενη νύχτα - το βράδυ - λίγο πριν της ΑΝΑΣΤΑΣΗΣ το χαρμόσυνο μήνυμα... θ΄ακουστεί του ιερού ψαλμωδού εξορκιστική η κατάληξη, για τους λακτίζοντες το κάθε καλό ασεβείς πτερνιστές!..

« Ως εκλείπει καπνός εκλιπέτωσαν, ως τήκεται κηρός από προσώπου πυρός!..»

Όμως εδώ...πρέπει να κλείσω!.. Όχι εγώ, αλλά ο κύκλος της Άνοιξης μετά του χαροποιού της εορτολόγιου και των εαρινών της εθίμων... Όπως το κάψιμο του « Βασιλιά Καρνάβαλου » των Αποκριών στο τέλος αυτών των νέων « Ανθεστηρίων »...όπως το κάψιμο του Ιούδα...κι΄όπως το κάψιμο του Πρωτομαγιάτικου Στεφανιού της κάθε θυρός...« από προσώπου πυρός! » του Αη-Γιαννιού του Ηλιοτρόπιου... Που τερματίζει ουσιαστικά και τον κύκλο της ώριμης πλέον Άνοιξης...

Της Άνοιξης!.. Που « αν τύχει και δεν την βρεις, ( τότε ) την φτιάχνεις! »...( όπως το θέλει - Ελύτης ο ποιητής )...

.

Δ.Α. - « Ελύμνιος »

Σημείωση :

Ορισμένοι μεσότιτλοι και κειμενογραφικά αποσπάσματα ερανίσθησαν από έλληνες και ξένους λογοτέχνες, ή ποιητές που αναφέρονται ενσωματωμένοι στο κείμενο, Ερανισμούς απέσπασα και από τον υμνογραφικό κύκλο της εκκλησίας ενδυναμώνοντας ( πιστεύω επιτυχώς ) τον ασθενή «κάλαμο» εμού του κειμενογράφου. Η κρίση, δική σας. Γιατί η λογοτεχνία - η πολύπλοκη αυτή τέχνη του γραπτού λόγου - δεν αποτελεί αποκύημα χειρονακτικού τινος επιτηδεύματος, αλλά προϋποθέτει ο λογοτέχνης να συνδυάζει πολλές αρετές...ήτοι του γλωσσολόγου, του ιστορικού, του αρχαιολόγου, του καλλιτέχνη και του φιλοσόφου - όπως στο παρελθόν υποστήριξαν επιφανείς ελλόγιμοι ( ως ο Δημήτριος Βερναρδάκης και ο Ερνέστος Ρενάν ).

Η φωτό : Σηπιάδος άκρα. Από την παλέτα της Ελύμνιας φύσης - της Ανθής Αποστόλου.