Ισημεριακά

Ισημεριακά - Ελύμνια - Επίκαιρα!..

( Χρονογράφημα )

Γράφει ο Δημήτρης Αποστόλου - « Ελύμνιος »

Ισημεριακά

Κάποτε...( πέρασε πάνω από μια γενιά τώρα ), με ρώτησε ο μεγάλος μας Αγιαννιώτης λογοτέχνης - αείμνηστος Γιώργος Παπαστάμος... « Γιατί αυτο-αποκαλείσαι « Ελύμνιος; »... « Επειδή μου θυμίζει το περίκαλλο όνομα της γενέτειράς μου Λίμνης - το αρχαίο Ελύμνιον » του - απάντησα... Κι΄ο μακαρίτης συναίνεσε επαινετικά : « Τότε σε τιμά! » - είπε... Ωστόσο, εδώ ο Παπαστάμος συντυχιακά παρεισέφρησε... γιατί, ως τιτλοφόρησα το σημερινό θέμα μου « Ισημεριακά - Ελύμνια - Επίκαιρα!.. », είπα να ξεκινήσω - και επίκαιρα - μετά του θέματος της Εαρινής Ισημερίας ( 2Ο - 21 Μαρτίου ), που μου την θύμισε « μεσεντζερικά » εξ΄Αθηνών μία αγαπητή ανηψιά μου με αρχαιοπρεπέστατο « προσωνύμιο » - ( γνωρίζοντας μάλλον την ερασιτεχνική ενασχόλησή μου με τα τοπικά « Ελύμνια » αστρονομικά! ) και να αποσαφηνίσω πως παρ΄ότι η ισημερία είναι αστρονομικά στιγμιαίο γεγονός, συμβατικά οριοθετείται απ΄τον λαό (στην ευρύτερη διάρκεια των δύο ή τριών ημερών. ( Για παράδειγμα, ενώ το θερινό Ηλιοστάσιο συμβαίνει στις 21 Ιουνίου, χαρακτηρίζει και το γενέσιον του Προδρόμου - ως « Αη-Γιαννιού του Λιοτροπιού » - τρείς ημέρες αργότερα, στις 24 του αυτού μηνός ).

Ας αναφέρω λοιπόν, δίχως να ξεφυλλίσω Κοσμογραφίες ( ή ναυτικά Αλμανάκ που διαθέτω στ΄Αρχείο μου ) τίποτε απ΄αυτά - παρά τον κοινό « Καζαμία » με τις λαϊκότροπες πληροφορίες του - που συνοπτικά μας δίνει τα αστρονομικά αυτής της Ισημερίας : Ανατολή ηλίου 6.30 π.μ.( σε ΄μας, από τους λόφους του « Κορμλού » ). Δύσις 6.30 μ.μ. ( πίσω απ΄τον καβο-Λουμίτσα του Αη-Χριστόδουλου ). Κι΄ύστερα, μέρα - τη μέρα, όλο και « τραβάει την ανηφόρα » προς τους Καναλιώτικους Βράχους « με σημαίες και με ταμπούρλα! » για να σταματήσει θερινά και « Ηλιοκάλαμα » στον Τροπικό του Καρκίνου ( 21 - 23 Ιουνίου )...

« Πόλεμος πάντων πατήρ εστί! » - ( Ηράκλειτος ).

Είπα ανατολή και δύση - του ηλίου βέβαια - ( λόγω ισημερίας ) στου ημερονύκτιου την διάρκεια...γιατί αν μετατρέψω τα αρκτικόλεξα μικρά γράμματα σε Κεφαλαία... τότε η αντιπαλότητα του φωτός μεταφέρεται στην άλλη ζοφερή καθημερινότητα του αντιπαλέματος Ανατολής και Δύσης - εννοώ τα πολεμικά γεγονότα που λανσάρουν τα « ΜΜΕ » πιπεράτα, μ΄υπότιτλους - ως...« Φλέγεται η Μέση Ανατολή »... « Τι μας ξημερώνει! »...« Απειλούμαστε!..απειλούμαστε! »...« Στον εφιάλτη της σύγκρουσης! » - ( κι΄είναι πανάθεμά τα αληθινά, παρ΄όλα τα διφορούμενα ρεπορτάζ...την υποκειμενική τους εκτίμηση ... και την αμφίσημη ερμηνεία τους..

Captain Apostolou!..

Θυμάμαι!..με πτήση « Ολυμπιακής » τότε...και κατεβαίναμε προς τα Εμιράτα, όταν μπλέξαμε σε άσχημες περιπέτειες με ένα ( όπως μας είπαν ) χαμηλό βαρομετρικό. Τα κενά τρανταχτά και βαρύγδουπα σκαμπανεβάζαν τ΄ αεροπλάνο...πύρινες γλώσσες οι αστραπές έκαναν « Δαντικό » το τοπίο...κάτω χαμηλά στο σκοτάδι διακρίνονταν - σαν φρυκτωρίες - οι αναδευόμενες φωτιές των πετρελαιοπηγών... Κι΄εμείς!.. δεμένοι, κοκαλωμένοι, ωχροί... κολλημένοι - ένα με τα καθίσματα!.. Ώσπου η αεροσυνοδός ανήγγειλε αγγλιστί... « Captain Apostolou Speaking! »... Και ο συνεπώνυμος πιλότος με την εμπειρία και ψυχραιμία που διακρίνει τους πλοηγούς, μας ενημέρωνε καθησυχαστικά πως « επρόκειτο γι΄αυτούς... ένα συνηθισμένο καιρικό επισόδειο! »... Μπορεί να ήταν έτσι... αλλά πάντως εμένα με καλμάρισε πιότερο η συντυχιακή συν-επωνυμία!.. « Captain Apostolou! »...

Ahura Mazda

Στα στενά του Ορμούζ ( λένε απ΄τη θεότητα των αρχαίων Περσών Αχούρα-Μάζντα ), με γκαζάδικα ταξιδεύοντας ( εν καιρώ τότε ειρήνης ) - κι΄αρόδο ψαρεύοντας - έπιανα στα βαθειά του Κόλπου νερά, παράξενα ψάρια - θαρρείς φουσκωτά και πολύχρωμα - ( φωτόψαρα τα ΄λεγαν ), με υποβρύχιο φαναράκι στο κούτελο...( μα η ομορφιά και η φύση τους μ΄έκανε να τ΄αφήνω πίσω ελεύθερα στα ζεστά νερά - έκοψα μάλιστα και το ψάρεμα! ). Εκεί κάτω απ΄τις καφασωτές αποβάθρες που βρέθηκα προς στιγμή ...περνούσε επιτελικά και φοβίσιμα ( σαν τώρα θυμάμαι )... εκείνος ο Καββαδιακός καρχαρίας « με το φτερό στην πλάτη! »...Αποχαιρετούσα ένα φίλο - συντροφοναύτη που ξεμπαρκάριζε απ΄τον Κόλπο για την πατρίδα - κι΄από τότε δεν τον ξανάδα... Λες και το μαχαιράτο φτερό του φοβερού σφυροκέφαλου έκοψε δια παντός τη γερή εκείνη φιλία στη μέση!.. Αυτά τότε, ειρηνικά και με καθεστώς Ρεζά Παχλεβί. Σήμερα - εν πολέμω - αυτό το « δημιουργικό χάος » που χαρακτήρισε τ. αξιωματούχος πολιτικός, καθορίζεται από τον « Μπίμπι, το Χριστό και τον Τζένγκις Χαν » - όπως αποφάνθηκε πρόσφατα έμπειρος δημοσιογράφος - κι΄όσο για ΄μας τους ανέκαθεν « ανήκοντες εις την Δύσιν » ( την « σωστή πλευρά της ιστορίας! » )... « ο Χριστός να βάλει το χέρι του! »...

Πανγχαία ( Πανγχαΐα )

Παράπλεε με αποστολή του βασιλιά Κάσσανδρου ( στα διάδοχα του Αλέξανδρου χρόνια ) ο Ευήμερος...όταν στον Περσικό Κόλπο περιέγραψε το νησί της Πανγχαίας. Έψαχνε λέει να ΄βρει νερό...κι΄αντί αυτού οι πηγές ανέβλυζαν μια πλαδαρή μαύρη ουσία!.. Κάποιοι τότε ανιχνευτές του νησιού τον οδηγήσαν σε μια χρυσή στήλη που βρήκαν σε αρχαιο-ελληνικό εκεί Ιερό - ( Τύλο ονόμαζαν το νησί οι αρχαίοι ) - κι΄η ενεπίγραφη στήλη είχε ονόματα των προγονικών τους μεγάλων θεών... Ουρανού...Κρόνου...και Δία!.. Επεξηγούσε δε, ότι οι γεννήτορες αυτοί θεοί ήταν κάποτε υπαρκτοί βασιλείς πάνω στη Γη!.. Κάποιοι θεωρούν την « Ιερά αναγραφή » του Ευήμερου ( για λόγους ) φανταστική - και το νησί του « ουτοπία » του Ινδικού!.. Εγώ - δεν ξέρω - γιατί θέλω να βλέπω το ( επίκαιρα στο προσκήνιο σήμερα ) νησί του Bahrain ( Μπαχρέιν )...

Λογοπαίγνιο με ομμόριζα...

Ισημερία : Και ισηγορία και ισόγειος και ισόθεος!.. Ισοδύναμος και ισοδιάστατος... Και ισόμετρος και ισόθερμος. Ισόπαλος, ισότης και ίσιος... Κάνοντας « ξεκάρφωτο » λογοπαίγνιο... γράφω ομόρριζες λέξεις - ( ως προς το πρώτο συνθετικό ). Ξεκρίνω απ΄όλες μια λέξη : Ισότης!.. Ίσως γιατί μου φέρνει στο νου μου μια ουτοπία - αυτή τη φορά της Γαλλικής Επανάστασης! : « Ελευθερία - Ισότης - Αδελφότης! »... Ή καλύτερα, γιατί μου τη φέρνει η διαχρονική ανισότης ετούτης της Γης, που σίγουρα...δεν βασίλεψε - και που ( λαλώντας προφητικά ) - δεν θα βασιλέψει ποτέ της, καμία δικαιοσύνη!..Κι΄ας λέει ο ψαλμωδός : « Δικαιοσύνην μάθετε οι ενοικούντες επί της γης! »...

« Αχ! βρε κόσμε γυάλινε! »...

Όχι γιατί θαρρείτε πως είμαι πεσιμιστής!..αλλά - αντίθετα - γιατί ο ίδιος αυτοπροσδιορίζομαι ως ο « αισιοδοξότερος των απαισιοδόξων! »...ή πάλι αμφίδρομα, ως ο « απαισιοδοξότερος των αισιοδόξων! »... Γιατί - το πιο σίγουρο είναι - η στάμπα του αμετανόητου σκεπτικιστή... Κι΄ο σκεπτικισμός που - όχι! - δεν είναι άμοιρος της φιλοσοφικής ενατένισης, χαρακτηρίζεται ωστόσο από διστακτική απραξία... Χτίζει για να γκρεμίσει!..ή - το ίδιο - γκρεμίζει - για να ξαναχτίσει πάνω σ΄ ερείπια!.. Όπως - ας πούμε η αλησμόνητη λαϊκή στιχουργός Ευτυχία Παπαγιαννοπούλου...

« Να σου δώσω μια να σπάσεις / αχ βρε κόσμε γυάλινε / και να φιάξω μια καινούρια / κοινωνία άλληνε! »...

Δ.Α. - « Ελύμνιος »

Στη φωτογραφία : Τέλη δεκαετίας του ΄70. Πλέοντας προς τον Περσικό με τον κολοσσό S/T STAVROS LIVANOS 400.000 tons… ( Φωτό - Κώστας Τσάτσος ).