Δευτέρα 2 Μαρτίου 2026

ΗΛΙΑΚΑ ΚΙ΄ ΗΛΙΟΛΟΥΣΤΑ

ΗΛΙΑΚΑ ΚΙ΄ ΗΛΙΟΛΟΥΣΤΑ 


 « Όλους τους τόπους κι΄αν περνώ, μόνον ετούτον αγαπώ!.. » 

Οδ. Ελύτης
 Γράφει ο Δημήτρης Αποστόλου - « Ελύμνιος » 

 -.- « Ελυμνιακό Πλανητάριο! »... Για τα « Ηλιακά » της Λίμνης έχω γράψει αρκετά... Για το « Ηλιοστασιακό παραλληλόγραμο », ήτοι την πορεία του Ήλιου στον Λιμνιώτικο ουράνιο θόλο καθ΄όλες τις εποχές του ενιαυτού...τοπωνυμίες χαρακτηριστικές που σχετίζονται των εποχιακών του ανατολών και των δύσεων...τις τροπές του - Καρκίνου κι΄Αιγώκερου - ( καλοκαίρι - χειμώνα )..κι΄αλλα διάφορα που μου απέδωσε η ερασιτεχνική ζεστή μου ενασχόληση κάποτε με την Αστρονομία και - προϊόντος του χρόνου - η γενικότερα φιλοσοφημένη Κοσμολογία... Με αναδρομικό συναίσθημα θυμάμαι πως νεαρός Β΄τάξεως Πρόσκοπος απόκτησα - δις εξετασθείς νυχτερινά από τον Αρχηγό μου « Γέρακα » ( τον προσφάτως - καλή του μνήμη - θανόντα Ι.Α. ) - το πτυχίο του « Αστρονόμου » με το κόκκινο άστρο!..που περήφανα έφερα στην στολή μου και που σπουδαστής αργότερα στην Αθήνα εκείνος ο εφηβικός « Αστρονόμος! » έγινε μόνιμος θαμώνας του πρώτου στην Ελλάδα Ευγενίδειου Πλανητάριου!..( Το ότι παρακάθησα πλάϊ στον Σταύρο Πλακίδη παρακολουθώντας ομιλίες του Δημήτρη Κασσάπη κ.α. επώνυμων αστρονόμων...παραμένει για ΄μένα ως σήμερα από τις ευτυχείς - όσο κι΄απρόσμενες - συγκυρίες της ζωής μου! )... Μουσική των άστρων!.. Όμως σήμερα δεν θα ασχοληθώ με τα αστρονομικά Ηλίου και Γης...άλλωστε η Αστρονομία είναι μαθηματική επιστήμη...κι΄εγώ στα μαθηματικά « ουδέποτε ευδοκίμησα! »...εστιάζοντας πιότερο στην φιλοσοφία της Πυθαγόρειας αριθμολογίας ( αυτής της ιερής μυστικής γλώσσας των αριθμών ) και ομοίως στο Πυθαγόρειο δόγμα της μουσικής αρμονίας των ουρανίων σφαιρών - μια κοσμική μουσική που ανάγεται πολύ πιο πριν κι΄απ΄τον Πυθαγόρα - στον « αοιδάν πατέρα των τραγουδιών » Ορφέα!.. Και δεν είναι καθόλου τυχαίο πως οι « Πλανητάριες » προβολές, είτε οι κινηματογραφικές ταινίες με Κοσμικά θέματα των γαλαξιών και των άστρων, συνοδεύονται από κλασική-συμφωνική μουσική, γιατί έτσι εμπεδώνουμε το Συμπαντικό και το Κοσμικό καλύτερα και αισθαντικότερα... Αλήθεια! Έχετε ακροαστεί το απαλό « σκάσιμο με παφλασμό » του Αυγερινού μια καλοκαιρινή ροδαυγή;.. Ή πάλι του ίδιου μας άστρου της Αφροδίτης - ( « Εσπερινού » το Φθινόπωρο ) - τον χαμηλόηχο βόμβο της δύσης του;.. Αν ναι! τότε το ακουόγραμμα για ΄σας, είναι περιττό!.. Όμως το θέμα μας σήμερα είναι απλούστερο... Λαϊκότροπο, Ηλιακό, Ηλιόλουστο και Ελύμνιο!.. « Μου λέει ο Ήλιος καλημέρα!.. » ( Σ. Τσώτου ) ...Τρίτη να είναι ή Δευτέρα...» έλεγαν πιο παλιά κάποιοι στίχοι της Σώτιας Τσώτου τραγουδισμένοι από τον Κώστα Χατζή... κι΄όταν στην Λίμνη ανατέλει το καλοκαίρι πάνω απ΄τους Κανάλιους Βράχους ο Ήλιος, είναι που σε πλημμυρίζουν χαρμόσυνα συναισθήματα θαλπερής ευφορίας... Έτσι, καθώς το φως του δεν είναι δυναμωμένο ακόμα, μπορείς - ( όσο λιγόστιγμα το μπορείς...) - να κοιτάξεις τον τεράστιο φωτεινό δίσκο ( με ευνοϊκή την ατμόσφαιρα και ακτινωτό - σαν όπως ηλιοτρόπιο ) που σου δημιουργεί έντονα κύματα συμπαθείας κι΄αγάπης...φωνάζοντας μέσα σου... « ναι! σήμερα αγαπώ όλο τον κόσμο! »... « Υψηλάς Μακίστου σκοπάς!.. » ( Αισχύλος ) Μετά ( ως συνηθίζει ), αβρά και ψιθυριστά - σαν όπως βελούδο εκτυλισσόμενο που γλιστρά - να φωτίζει πρώτα την επιζεφύρια Λίμνη με το ναΐδιο πάνω της του Προφήτη Αη-Λιά, κι΄αγάλι-αγάλι να ξεχύνεται στων εκκλησιών τους κωδωνοστάσιους πύργους... Ύστερα χαϊδεύει με φως το κατακόκκινο των κεραμιδιών κι΄όπου κυρτό κάτοπτρο κεραιών...κι΄όπου πάνελ και μπόϊλερ ηλιακών, ανάβει φυτίλια μ΄αστραφτερό - τόσο φως! - « ως τις ήλιος!..» ( γράφει Αισχύλος ο τραγωδός ) για τας « υψηλάς ( του Καντηλιού μας) φρυκτωρίας - σκοπάς! »... Όλάκερη τώρα η ωραία κωμόπολη είναι στην βασιλεία και απόλυτη εξουσία του!.. Μαζί κι΄όλος ο κοντινός κι΄αντικρυνός της περίγυρος. Το μικρό λιμανάκι με τις ανεπαίσθητα - μόλις λικνιζόμενες βάρκες...ο γαλάζιος Ευβοϊκός...οι απέναντι - δέκα μίλια - μαστοφόρες ακτές της Λοκρίδας...( ένα είδος « Ιθάκης » ή « Ταορμίνας » για μένα - και δεν ξέρω ακόμα τον λόγο γιατί! )... « Στο περιγιάλι το κρυφό! » ( Γ. Σεφέρης ) Τρομερά παράξενα συναισθήματα αναπτύσσονται μέσα σου από πλήθος αισθήματα που δημιουργεί η διάχυση του φωτός ( ως η χαροποιός καμπανοκρουσία ), για ευφροσύνη, ευδοκία κι΄ελπίδα...καταλύτες αυτές, διαλύοντες τα στριφνά εφιαλτικά όνειρα και τα σκοτάδια της νύχτας... Το δίχως άλλο, κάτι το μαγικό, το φανταστικό κι΄ακαθόριστο, νοιώθεις να συντελείται στην αλλαγή σκηνικού...στην μεταμόρφωση γύρω σου της ώριας - πανώριας φύσης!.. Η μέρα παιχνιδιστά σηκώνει τα τσίνορά της, νέες προσβλέπονται προσδοκίες...νέες ελπίδες...για μια - ποιός ξέρει! - ενδιαφέρουσα γνωριμία, είτε συνάντηση, για μια καλύτερη έκβαση των επαγγελματικών και κοινωνικών σου υποχρεώσεων...ίσως ακόμη για μια απρόβλεπτη εκδρομή στον περίγυρο, είτε στο « κρυφό ( ποιητικό ) περιγιάλι! »...Γιατί στο ατέλειωτο κυκλογύρισμα των θεσμικών μας συνηθειών, η κάθε μέρα συμπαρασέρνει και φέρνει - ή παίρνει - μαζί της, χαρές και λύπες, στοχασμούς και επιθυμίες, οράματα κι΄απογοητεύσεις... έννοιες μικρές ή μεγάλες της τύρβης - μέχρι το πριν απ΄τον ύπνο - μικρό ή μεγάλο απόδειπνο... « Όμορφη που ΄ναι η ζωή, σαν αγαπιούνται οι ανθρώποι! » ( Γ. Ρίτσος ). ...Και σαν ανατέλει ο Ήλιος...Γιατί τότε αλλάζουν άρδην κι΄όλων των νυχτερινών ακουσμάτων οι ηχητικοί τόνοι... Το εριστικό νιαούρισμα της γάτας πάνω στα κεραμίδια, αναδιπλώνεται τώρα φιλειρηνικό και ναζιάρικο - όπως κι΄η ίδια - μέσα στα πόδια σου!.. Και το γρύλισμα του σκυλιού σου - φορές ανήσυχο στο σκοτάδι - ημερεύει στο φως και σου φαίνεται απαραίτητο, ίδια σαν όπως του φιλικού σου ετούτου ζώου η συντροφιά!.. Ακούς ολοένα τις - δειλές στην αρχή - φωνίτσες των μικρών φτερωτών να ξυπνούν και να τρέπονται σε μελίσματα μουσικά, ή σε φλύαρα τιτιβίσματα... ο μπούφος, ο γκιώνης κι΄η κουκουβάγια - τα βαθύφωνα μπάσα της νύχτας - να δίνουν τα πλήκτρα τώρα της μέρας στα κρωξίματα της ανήσυχης κάργιας ή καρακάξας... στα τύμπανα τα κρουστά των κεραμιδένιων στεγών!..Κι΄από πάνω τους τα πετροχελίδονα, πότε σε υψηλές - πότε σε χαμηλές πτήσεις - να σχίζουν σαϊτευτά τον αγέρα!..Όλα τους, άγιες εικόνες - προσκυνηματικές, πάνω στο τέμπλο της απέθαντης φύσης!.. Της φύσης της ακατάλυτης...που σε κάνει να ξαναλές : « Ναι! σήμερα αγαπάω όλο τον κόσμο! »... « Όμορφη που ΄ναι η ζωή! ( τραγούδησε πιο πριν ο ποιητής ) σαν αγαπιούνται οι ανθρώποι / μοσχοβολάν οι ρεματιές, φεγγοβολάν οι τόποι! »... Και γίνεται πιο όμορφη και πιο αισθαντική, όταν την απολαμβάνεις ο ίδιος - η ίδια εσύ - ατόφια και πλέρια στην φυσική της διάσταση...κι΄ύστερα...όταν την μεταπλάθεις στην ρέμβη των στοχασμών σου σε φιλοσοφική αναζήτηση!.. « Πανήγυριν νόμιζε τόνδε τον βίον » ( Μένανδρος ). Τούτα τα έλεγε ο αρχαίος μας Μένανδρος...κι΄εγώ ανοιξιάτικα ρεμβάζοντας την ηλιόλουστη Λίμνη... δεν ξέρω πως μου ΄ρθαν απ΄τους λαβύρινθους του μυαλού μου - μαζί με του Μένανδρου - και κάποιες παραμυθένιες κουβέντες του Χανς Άντερσεν : Για να ζήσεις λέει...« πρέπει να ΄χεις λιακάδα, ελευθερία, κι΄ένα λουλούδι! »... Τι λουλούδι;..Θέλω να το πιστεύω : Ηλίανθο!.. Δ.Α. - « Ελύμνιος » Σημείωση : Η ιδέα του παρόντος δημοσιεύματος υποκινήθηκε από προσωπική συναισθηματική εμπειρία του γράφοντος Δ.Α. Σκελετικά στοιχεία αντλήθηκαν από το - πριν πολλά χρόνια - κειμενογράφημα του καθηγητού Λ.Π. με θέμα τον Ήλιο της Λίμνης, ωστόσο ελάχιστης συγγένειας με το σημερινό, ριζικά διαφοροποιημένο και υποτιτλικά διαχωρισμένο με εύστοχους στίχους, ή ρήσεις ποιητών και λογοτεχνών, όπως - με την σειρά : Οδ. Ελύτη, Σ. Τσώτου, Αισχύλου, Γ. Σεφέρη, Γ. Ρίτσου, Μένανδρου, Χ. Άντερσεν. Η φωτογραφία : Διαδίκτυο .

Δεν υπάρχουν σχόλια: